Heyvanların ilansancmaları zamanı baytarlıq yardımına dair profilaktik tövsiyələr -

Heyvanların ilansancmaları zamanı baytarlıq yardımına dair profilaktik tövsiyələr

 AZpress.AZ xəbər verir ki, Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında Dövlət Baytarlıq Xidməti bildirir ki, havaların istiləşməsi ilə əlaqədar heyvanlar arasında ilansancmalarıbaş verə bilir. İlansancma adətən, heyvanların çınqıllı otlaq sahələrdə, güneylərdə, qaya ətrafı, yarımsəhra (meşə, çöllük, daş karxanası və s.) ərazilərdə otarılması zamanı baş verir. Vaxtında baytarlıq yardımı göstərilməzsə heyvanın zəhərli ilansancmadan ölümü qaçılmazdır.

Heyvanda ilansancması zamanı toxumaların ödemi (şişməsi) və dişlənən yerdə bərk ağrı, limfaangit və limfaadenit, sonra ümumi intoksikasiya (orqanizmin zəhərlənməsi) əlamətləri-hərarətin artması, zəiflik, süstlükhalları müşahidə olunur.

Zəhərlənmə sürətlə, demək olar ki, sancmadan dərhal sonra inkişaf edir. Bu zaman ilansancan heyvanın yaşı, növü və s. faktorlar da əhəmiyyət kəsb edir.İlanvurmayatəkdırnaqlı heyvanlar daha həssas və dözümsüzdür.

Zəhər heyvan orqanizmə yeridikcə zəhərlənmə əlamətləri tədricən inkişaf edir:
- İlan çalma yerində güclü ağrı, qızartı, göyərmə və şişkinlik;
- Heyvanda koordinasiyanın pozulması;
- Nəbzin artması;
- Təngnəfəslik;
- Ümumi zəiflik, süstlük;
- Yemdən imtina;
-Gövşəmənin dayanması;
- Titrəmə, soyuq tərburaxması;

Mütəxəssis gələnə kimi ilansancma arxa və ya ön ətraflardadırsa, mümkün qədər dişləmə yerindən azca yuxarı hissədən kəndir və ya kəmərlə sıxaraq qan işləməsinin qarşısı alınmalıdır. Zərərçəkmiş heyvanın vəziyyəti çox vaxt düzgün və vaxtında göstərilən baytarlıq yardımından asılı olur.Odur ki, dərhal rayon (şəhər)baytarlıq idarəsinə məlumat verilsin.

Bütün aparılan tədbirlər aşağıda qeyd edilən ardıcıllıqla həyata keçirilməlidir:
-Heyvanın hərəkətsizliyi təmin edilməli,
-Yaranın antiseptik maddələrlə (yod, hidrogen-peroksid, kalium-permanqanat vəs.) işlənməsi aparılmalıdır.
Antiseptik maddələr olmadığı halda heyvanın yarası (ilan və ya əqrəb sancdığı yer) ayran və ya təmiz su ilə yuyulmalıdır.

İlanvurmayaməruz qalmış heyvan dərhal otlaq sahədən çıxarılmalı, sakit və kölgəli yerə gətirilməli və qısa müddət ərzində heyvana ilan zəhəri əleyhinə zərdab(serum)vurulmalıdır.
Xatırladırıq ki, zərdab(serum) vurulana qədər aşağıdakıları həyata keçirmək əks göstərişdir:
- Maksimum dərəcədə heyvanın hərəkətsizliyi təmin edilməli;
- Yem qəbulu dayandırılmalı;
- Yara yandırılmamalı,kəsilməməlivə deşilməməli;
- İsidicilərdən istifadə edilməməli;
- Qoyulmuş sarğılar çıxarılmamalıdır.

Əgər zərərçəkən heyvanda ilan dişlərinin izi görünürsə, lakin zəhərlənməyə xas əlamətlər müşahidə edilmirsə belə,yenə də heyvanazərdab vurulmalıdır.

Heyvanlar təhlükəli sahələrdə (meşə, çöllük, daş karxanası və s.), xüsusi ilə gecələr otarılmamalıdır.
Fermerlər yadda saxlamalıdırlar ki, ilansancma zamanı yaranın ətrafına sıxıcı sarğı qoymaq və ya həmin nahiyəni yandırmaq, kəsikləri aparmaq və buz qoymaq qəti qadağandır. Hətta zəhərlənməyə xas əlamətlər olmasa belə, əgər ilanın dişlərinin izi görünürsə xəstə ən azı 12 saat ərzində müayinə olunmalı,12-24 saat ərzində müşahidə altında saxlanmaqla ilan zəhəri əleyhinəzərdab vurulmalıdır. Əks halda heyvanın ölümü baş verə bilər.

İlansancmadan tələf olmuş heyvanın ətindən istifadə etmək qəti qadağandır.

Fermer profilaktik məqsədlə ilkin olaraq örüşdən qayıdan heyvanın arxa və ön ətraflarına, eləcə də yelininə, dodaqlarına və çənəaltı nahiyələrinə diqqət yetirməlidir. Çünki ilan ən çox heyvanıbu nahiyələrdən sanca bilir. Bütün bunları nəzər alaraq fermerlərin bir daha diqqətinə çatdırırıq ki, heyvanlar ilansancmalarına məruz qalığı halda dərhal ərazinin sahə baytarlıq məntəqəsinə və ya rayonun baytarlıq idarəsinə müraciət etsinlər!

Dövlət Baytarlıq Xidməti bildirir ki, mövsümlə əlaqədar bütün rayon(şəhər) baytarlıq idarələri ilan zəhəri əleyhinə zərdabla(serumla) təmin ediliblər.

 

! © Müəllif hüquqları qorunur ! Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir ! Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir !!!  

ŞƏRHLƏR :

                              

( Sos.şəbəkədə gedən yazışmanin FOTO-ƏKSİ. Məzmun və qramatik səhvlərə görə redaksiya məsuliyyət daşımır )

 

                                               

*************************************************************************** 
T Ə D B İ R L Ə R İ N İ Z İ N
   V  İ  D  E  O  +   F  O  T  O    
ç ə k i l i ş i 
  M E D İ A  DƏSTƏYİ

Tədbirlərinizin video-foto çəkilişini aparmaqla və media dəstəyi kimi , xəbər saytlarımızda yayımlamaq üçün
S İ F A R İ Ş L Ə R       Q Ə B U L     E D İ R İ K !
( Qiymətlər 60 azn-dən başlayır. Ödənişlərə görə vöen-qəbz və ya elektron vöen qəbz verilir.)
 
Əlaqə üçün : Telefon + WhatsApp : 050 331 1111
AZpress.AZ  informasiya agentliyi
www.azpress.az
***************************************************************************
 
 ( Sos.şəbəkədə gedən yazışmanin FOTO-ƏKSİndə olan qramatik və məzmun səhvlərinə görə redaksiya məsuliyyət daşımır ) 
 Bütün hüquqlar qorunur ! Xəbərlərdən istifadə edərkən    www.AZpress.AZ    saytına istinad zəruridir !